QR kodun süresi dolar mı? Kısa cevap
Statik QR kodun süresi dolmaz. Bağlantınız, telefon numaranız ya da WiFi bilginiz kodun kendisine yazılır. Telefon kamerası kodu okuduğunda bilgiyi doğrudan kodun içinden alır; arada kodu kapatabilecek bir sunucu, hesap ya da abonelik yoktur. Bu yüzden bugün bastığınız statik karekod, gittiği adres yerinde durdukça yıllar sonra da aynı şekilde çalışır.
Dinamik QR kod ise bir hizmete bağlıdır. Kodun içinde sizin adresiniz değil, hizmetin kısa bir yönlendirme adresi yazar. Okutulan kişi önce o adrese gider, oradan sizin belirlediğiniz yere yönlendirilir. Yönlendirmeyi yapan hizmet çalıştıkça kod çalışır; hizmet kapanır, hesabınız silinir ya da kod durdurulursa basılı karekod bir yere gitmez.
| Statik karekod | Dinamik karekod | |
|---|---|---|
| Kodun içinde ne yazar? | Sizin bağlantınız ya da bilginiz | Hizmetin kısa yönlendirme adresi |
| Süresi dolar mı? | Hayır | Hizmete ve hesabınıza bağlı |
| Basıldıktan sonra hedef değişir mi? | Hayır, yeni kod basmanız gerekir | Evet, panelden değiştirirsiniz |
| Tarama sayılır mı? | Hayır | Evet |
| Ne zaman çalışmaz? | Gittiği sayfa kaldırılırsa | Hizmet ya da kod kapanırsa, gittiği sayfa kaldırılırsa |
| Ücret | Genelde ücretsiz | Genelde ücretli |
Statik ve dinamik karekodun nasıl üretildiğini adım adım görmek isterseniz QR kod nasıl oluşturulur yazısına bakabilirsiniz.
Ücretsiz karekod neden birden çalışmaz?
"Bir yıldır menüde duran karekod bir sabah açılmadı" türünden şikayetlerin çoğunun nedeni aynıdır: kod aslında dinamikti. Bazı siteler karekodu ücretsiz diye sunar ama arka planda dinamik kod üretir. Deneme süresi bitince ya da ücretli pakete geçmediğinizde yönlendirmeyi kapatır, araya bir "bu kodun süresi doldu" sayfası koyar ya da müşterinizi kendi reklam sayfasına götürür. Kod basılı olduğu için durumu çoğu zaman müşteriden öğrenirsiniz.
Elinizdeki kodun hangisi olduğunu anlamak kolaydır. Karekodu telefon kameranızla okutun ve açılmadan önce görünen adrese bakın:
- Adres doğrudan sizin bağlantınızsa (örneğin kendi siteniz ya da Google yorum sayfanız), kod statiktir.
- Adres tanımadığınız kısa bir bağlantıysa, kod bir yönlendirme hizmeti üzerinden çalışır. O hizmetin kurallarını öğrenin.
Karekodun çalışmamasının öteki nedenleri koddan değil, gittiği yerden gelir: sayfa kaldırılmış, adres değişmiş ya da alan adının süresi dolmuş olabilir. Bu durumda karekod statik de olsa boş bir sayfaya gider.
Canva ve benzeri araçlarda karekodun süresi var mı?
Canva gibi tasarım araçlarında karekod, afiş ya da menü tasarlarken birkaç tıkla eklenir. Bu kodun süresinin dolup dolmayacağını aracın adı değil, kodun içinde ne yazdığı belirler. Bu araçların karekod özellikleri zaman içinde değişebildiği için en güvenilir yol kendiniz denemektir:
- Tasarımı indirip karekodu telefonla okutun.
- Açılan adres kendi bağlantınızsa kod statiktir; kendi başına süresi dolmaz, ancak bağlantıyı sonradan değiştiremezsiniz.
- Aracın kendi kısa adresi görünüyorsa kod o hizmet üzerinden yönlenir. Hesabınızı kapattığınızda ya da paketiniz değiştiğinde ne olacağını aracın yardım sayfasından öğrenin.
Basacağınız işlerde bu kontrolü bir kez yapmak, sonradan bütün baskıyı yenilemekten çok daha ucuzdur.
Süresiz karekod nasıl yapılır?
Süresiz karekod için statik kod üreten bir araç yeterlidir. dot'un ücretsiz QR kod oluşturucusu tam olarak bunu yapar:
- Türü seçin. Web sitesi, Google yorum, kartvizit, WiFi, WhatsApp, telefon, e-posta, SMS ya da metin.
- Bilgiyi yazın. Karekod siz yazarken oluşur. Üyelik gerekmez; statik karekod tarayıcınızda üretilir, girdiğiniz bilgi sunucuya gönderilmez.
- İsterseniz tasarlayın. Renk, desen, ortaya logo ve çerçeve ekleyebilirsiniz.
- İndirin. Ekran ve küçük baskılar için PNG (512, 1024 ya da 2048 piksel), tabela ve afiş için her boyutta keskin kalan SVG. Kartvizit için matbaaya gidecek PDF de iner.
- Okutup deneyin. Açılan adresin kendi bağlantınız olduğunu görün.
Statik kodun bilgisi kodun içinde olduğu için bu karekod bir hesaba, pakete ya da aboneliğe bağlı değildir. Kartvizit karekodu için ayrıntılı anlatım dijital kartvizit nedir yazısında, masaya ve kasaya basılacak yorum karekodu için Google yorum QR kodu yazısında.
Dinamik karekodda abonelik bitince ne olur?
Dinamik karekodun asıl faydası, basıldıktan sonra da gittiği yeri değiştirebilmeniz ve kaç kez okutulduğunu görebilmenizdir. Karşılığında kod, yönlendirmeyi yapan hizmete bağlı kalır. Abonelik bittiğinde ne olacağı hizmetten hizmete değişir: bazı siteler kodu tamamen kapatır, bazıları araya kendi sayfasını koyar, bazıları yönlendirmeyi sürdürür ama düzenlemeyi kilitler. Abone olmadan önce şu üç soruyu sorun:
- Abonelik bitince basılı kodlarım çalışmaya devam eder mi?
- Kod durursa okutan kişi ne görür?
- Kodun hedefini başka bir hizmete taşıyabilir miyim?
dot QR'da dinamik karekod Pro pakettedir. Pro süresi bittiğinde yeni dinamik karekod oluşturamazsınız; kayıtlı dinamik karekodlarınız silinmez; ayarları ve tarama geçmişi hesabınızda kalır. Bir kodu duraklattığınızda okutan kişi "Bu karekod artık geçerli değil" sayfasını görür; ayarlar ve tarama geçmişi kalır, istediğiniz an yeniden açarsınız. Hesap silinirse dinamik kodlar da çalışmaz. Uzun yıllar değişmeyecek bir bağlantı için statik kod, hedefi değişebilecek basılı işler için dinamik kod daha doğru seçimdir.
Karekod çalışmıyorsa 5 kontrol
Kodun süresi dolmamış ama telefon yine de okumuyorsa sorun çoğu zaman baskıdadır. Şu beş noktaya sırayla bakın:
- Kontrast. Kod koyu, zemin açık olmalı. Açık gri kod beyaz zeminde ya da pastel renkler yan yana olduğunda kamera kodu seçemez.
- Ters renk. Beyaz kod siyah zemin üzerindeyse bazı telefonlar okuyamaz. Renkleri ters çevirip koyu kodu açık zemine koyun.
- Boyut. Masa ve kasa kartında 4 ile 6 cm arası rahat okunur; kartvizitte 2,5 cm altına inmeyin. Uzaktan okutulacak tabelada yaygın kural, kodun kenarını okutma mesafesinin yaklaşık onda biri kadar tutmaktır.
- Sessiz alan. Kodun çevresinde boş bir kenar bırakın. Kodu kartın kenarına dayamak, üstüne yazı ya da desen taşırmak okumayı zorlaştırır.
- Bozuk bağlantı. Kod okunuyor ama sayfa açılmıyorsa sorun bağlantıdadır. Adresi tarayıcıda açın; sayfa kaldırılmışsa ya da yazım hatası varsa yeni bir karekod üretin.
Bunlara ek olarak parlak kağıt ve laminasyon ışığı yansıtıp okumayı zorlaştırabilir; mat yüzey tercih edin. Ortaya logo koyduysanız logonun kodun büyük bölümünü kapatmadığından emin olun. Basmadan önce iki farklı telefonla, gerçek boyutunda okutup deneyin.
Hemen deneyin: ücretsiz QR kod oluşturucu ile süresi dolmayan statik karekodunuzu üretin; basıldıktan sonra hedefini değiştirmek ve taramaları görmek için dot QR'a göz atın.




